گزارش
ريحانه فتحي ثاني

موسوعه كلمات الرسول الاعظم (ص)، دائره المعارفي موضوعي است كه در متون معتبر شيعي از پيامبر اکرم (ص) نقل شده و حاصل تلاش شش ساله محققان گروه حديث پژوهشکده باقر العلوم (ع) است.
به گزارش روابط عمومي سازمان تبليغات اسلامي، كاملترين مجموعه سخنان پيامبر - مجموعه سخنان و اقوال رسول اكرم (ص)- در قالب مجموعه 14 جلدي «موسوعه الكلمات الرسولالاعظم(ص)» است كه در جهان شيعه گردآوري و از سوي انتشارات امير كبير سازمان تبليغات اسلامي، چاپ شده است.
در بيان ويژگيهاي اين مجموعه ميتوان به موارد ذيل اشاره كرد:
1. از تقطيع احاديث اجتناب شده است.
2. از آوردن احاديثي که داراي يک يا دو کلمه از پيامبر اعظم (ص) بوده و گوياي مطلب خاصي نبودهاند و همچنين از نقل سخناني که در حال خواب و رؤيا از آن حضرت نقل شده، خودداري شده است.
3. منابع به ترتيب زمان نگارش آنها آورده شده؛ همچنين احاديث از نخستين منبع نقل شده و به برخي اختلافات در منابع ديگر نيز اشاره شده است.
4. در اين چاپ، احاديث فقط از منابع شيعي امامي (تا قرن 12) استخراج شده و به منابع شيعي غيرامامي و اهلسنت به صورت مستقيم مراجعه نشده است.
اين كتاب، درباره احاديثي که بزرگان شيعه در کتابهاي خود آوردهاند و در منابع اوليه شيعي موجود نبوده اما در منابع اهلسنت موجودند، ابتدا منابع اهلسنت و سپس منابع شيعه آورده شدهاند، زيرا به دلايل مختلف آن روايتها را معتبر تلقي کردهاند، مانند وجود آن روايات در کتابهايي که به دست ما نرسيدهاند.
5. اسناد احاديث به طور کامل آورده شده است. ترتيب مطالب جلدهاي اول و دوم حاوي سخنان پيامبر اسلام(ص) درباره قرآن است که نخست آنچه درباره منزلت و جايگاه قرآن فرمودهاند و موارد کلي ديگر و سپس آنچه درباره آيات فرمودهاند، به ترتيب سورههاي قرآن، آورده شده است.
جلدهاي سوم تا هفتم اين مجموعه، درباره اهل بيت (ع) ميباشد. جلد سوم درباره پيامبر (ص)، جلدهاي چهارم و پنجم درباره حضرت علي (ع) و حضرت فاطمه (عليهاالسلام)، جلد ششم درباره حسنين و اهل بيت (ع) و جلد هفتم درباره امامان (ع) است.
همچنين، در جلد هشتم ادعيه، در جلد نهم خطبهها، غزوات و احاديث قدسي و در جلد دهم احتجاجات آمده است که شامل مناظرات، بيان ادله اقناعي و گفتگوهايي است که براي دريافت پاسخ و نظر شريف آن حضرت است.
جلدهاي يازدهم و دوازدهم نيز، شامل احاديثي است که دربردارنده احکام فقهي و وصايا بوده و در جلدهاي سيزدهم و چهاردهم کلمات قصار و تمام آنچه در موارد ياد شده پيشين نميگنجيد، آمده است.
حسين قشقايي در توضيح اين كتاب، مي گويد: 8 محقق ثابت و 4 محقق متغير، براي تنظيم و تأليف «موسوعه كلمات الرسول الاعظم» كه از 8 سال قبل برنامه ريزي شده بود، بهره برده ايم.
مدير پژوهشگاه باقرالعلوم(ع)، افزود: اين پژوهش، اولين اثر پژوهشي جهان اسلام است كه براي استخراج سخنان نبي مكرم اسلام (ص) از منابع شيعي استفاده شده و در قالب 14 جلد به همت انتشارات اميركبير منتشر و روانه بازار شده است.
بيشتر مطالب اين مجموعه را حجت الاسلام و المسلمين آقاي سيد موسي ابراهيمي، در مدت چند سال جمع آوري كرده و گروه حديث پژوهشكده باقرالعلوم (عليه السلام) نيز به تكميل، اصلاح، بازنگري، افزودن منابع، تطبيق با مصادر اصلي، عنوان گذاري، دسته بندي مطالب و كتابها و نمايه گذاري اقدام كرده است.
بر اين اساس، در اين مراحل، حجت الاسلام محمود شريفي، سيد حسين سجادي تبار، عبدالله صالحي، محمد بابايي، احمد اسلام پناه، سيد محمد موسوي، حسين سيف اللهي، سيد محمود بهشتي نژاد، كاظم طاهري آشتياني، رضا محققيان، حميدرضا زماني، محمود جوادي والا و مرحوم محمود احمديان به تكميل اين مجموعه نفيس بسيار اهتمام ورزيده اند.
حجتالاسلام بابايي نيز، برگزاري نشست هاي بسيار با روحانيون و علماي قم به منظور هدايت و راهبري اين کتاب را از ملزومات فعاليت در اين عرصه برميشمارد و تصريح ميكند: آيت الله مشکيني و آيت الله جوادي آملي از افرادي بودند که در اين زمينه همکاري مطلوبي با پژوهشکده باقرالعلوم (ع) داشتند.
وي در ادامه، با اشاره به ضرورت تبيين و تشريح سخنان پيامبر اعظم (ع) جهان تشيع، مي گويد: يکي از مهمترين انگيزههاي محققان اين پژوهشکده براي تدوين کتاب موسوعه الکلمات الرسول الاعظم (ص)، در واقع آشنايي با سخنان و احاديث پيامبر اسلام (ص) در زمينه تشيع بوده است.
حجتالاسلام بابايي، تصريح مي كند: بر اين اساس تصميم گرفته شد که کليه احاديث مربوط به پيامبر (ص)تا قرن 12 مقارن با زمان حيات علامه مجلسي جمعآوري شود.
بر اساس اين گزارش، فعاليت پژوهشکده باقرالعلوم (ع) قم با محوريت گروه حديث از سال 1366 آغاز شد که نتيجه آن تاکنون چاپ و انتشار کتابهاي موسوعه الکلمات امام حسن (ع)، امام سجاد (ع)، حضرت زهرا (س)، امام جواد (ع)، امام هادي (ع) و امام حسن عسگري (ع) است.
کتاب موسوعه الکلمات الرسول الاعظم (ص)، 28تير با حضور آيت الله جوادي آملي در حوزه علميه امام صادق (ع) دماوند رونمايي شد
چهارشنبه 4 آذر 1388 - 13:38